Mantelzorgwoningen een stap verder

Op 22 september stelt de gemeenteraad het bestemmingsplan Mantelzorg vast. Hierdoor wordt het mogelijk dat mensen een deel van hun woning en/of bijgebouwen tijdelijk kunnen benutten voor de verzorging van bijvoorbeeld hun ouders die extra zorg en hulp nodig hebben. Daarmee wordt opnieuw een belangrijk onderwerp voor Nieuwe Lijn daadwerkelijk ingevuld, zoals dat al in 2008 door onder andere ons toenmalig raadslid Wim Schakelaar aan de orde is gesteld en in 2010 in ons verkiezingsprogramma is opgenomen.

Al vele jaren wordt in Nederland, en ook in onze gemeente, terecht heel veel aandacht besteed aan mantelzorg. Hierbij worden zorgbehoevenden op vrijwillige basis in hun dagelijks leven bijgestaan door anderen, vaak familieleden. Zij verzorgen dan bijvoorbeeld hun ouders die anders aangewezen zijn op professionele krachten of opgenomen moeten worden in verzorgingshuizen. Een belangrijk onderdeel van de mantelzorg kan zijn om de zorgbehoevende in de eigen woning op te nemen. Dit stuit echter vaak op praktische bezwaren, bijvoorbeeld het feit dat de eigen woning hiervoor te klein is of dat er toch voorkeur bestaat om de verschillende huishoudens fysiek gescheiden te houden.

In ons Verkiezingsprogramma 2010 stelt Nieuwe Lijn onder andere: “Ouderen moeten in staat blijven een passende woning te vinden zodat zij langer van hun zelfstandigheid kunnen genieten. Ook moeten er voldoende huizen zijn waar wonen en zorg worden gecombineerd. Nieuwe Lijn vindt dat het veel gemakkelijker moet worden gemaakt mantelzorg te verlenen en dat woningaanpassing sneller moet worden geregeld. Wij vinden dat beperkende huisvestingsregels afgeschaft moeten worden zodat ouders en kinderen eenvoudiger binnen de gemeente Epe mantelzorg moeten kunnen verlenen.”

In juli 2008 stelde het televisieprogramma “Eén Vandaag” de problematiek van de mantelzorgwoningen aan de orde. Sommige gemeenten stelden zich ruimhartig op en stemden in met de tijdelijke bouw van 2^e woningen op een terrein of de plaatsing van zogenaamde containerwoningen. Ook in Epe waren in die periode mensen actief op zoek naar mogelijkheden om mantelzorg te kunnen verlenen. Wim Schakelaar stelde namens Nieuwe Lijn schriftelijke vragen om ervoor te zorgen dat er duidelijkheid komt wat volgens de bestemmingsplannen wel en niet mag met de bedoeling hiervoor oplossingen aan te dragen.

Meer en nieuwe mogelijkheden

Het voorstel dat de gemeenteraad nu gaat bespreken geeft mogelijkheden om over te gaan tot mantelzorg met extra woonruimte. Het bestemmingsplan Mantelzorg biedt de mogelijkheid een ‘afhankelijke woonruimte’ van 60 m2 (onder voorwaarden 80 m2) voor mantelzorg bij een woning te realiseren. De mogelijkheden die men normaliter heeft om bijgebouwen te bouwen, worden nu benut voor mantelzorg. Zo wordt aangesloten bij geldend beleid, terwijl nieuwe mogelijkheden worden gecreëerd. Aansluitend op het bestemmingsplan Mantelzorg kan eventueel met gebruik van een tijdelijke ontheffing van de Wet ruimtelijke ordening biedt, mobiele ‘containerwoningen’ worden

geplaatst. Voorwaarde hierbij is dat de tijdelijkheid (max. 5 jaar) en de tijdelijke behoefte moeten

worden aangetoond.

Pas wanneer het bestemmingsplan onherroepelijk is vastgesteld is het mogelijk om van deze regelingen gebruik te maken. Belanghebbenden dienen zorgvuldig na te gaan wat er in hun specifieke situatie wel of niet kan. Ook kunnen er andere consequenties zijn, zoals de gevolgen voor eventuele huurtoeslagen. Na afloop van de mantelzorgperiode moeten er weer kosten gemaakt worden om de toestand weer in overeenstemming met het dan weer geldende bestemmingsplan te brengen.

Nieuwe Lijn stelt vast dat het bestemmingsplan zoals dat nu voorligt een grote stap in de goede richting is, maar dat het voor belanghebbenden heel belangrijk is de persoonlijke situatie, de wettelijke mogelijkheden en de gevolgen hiervan vooraf goed in beeld te hebben.